Geçen ayki yazımızda Google’a ait yapay zekâ modeli Gemini’den bahsetmiştik. Bu ay ise Gemini altyapısını kullanan NotebookLM’den bahsedeceğiz.
Günümüzde bilgiye ulaşmak oldukça kolay. Ancak uzun raporları, akademik makaleleri veya ders notlarını okuyup anlamak hâlâ ciddi bir zaman gerektiriyor. Google tarafından geliştirilen NotebookLM, tam da bu noktada devreye giren bir araç. Arkasında Gemini 1.5 Pro modeli bulunsa da, NotebookLM her şeyi bilen bir yapay zeka gibi davranmak yerine, kullanıcıya özel bir araştırma asistanı olarak çalışıyor. Yani en kısa ve net şekilde açıklamak gerekirse sizin yüklemiş olduğunuz notlara veya videolara göre cevaplar veriyor. Onları kaynak alıyor başka kaynaklardan faydalanmıyor.
Peki, neden şimdi NotebookLM’den bahsediyoruz?
Bunun en önemli nedeni, NotebookLM’in Türkçe dil desteği kazanmış olması. Artık Türkçe ders notları, akademik makaleler ve farklı içerikler sisteme eklenebiliyor. Bu da NotebookLM’i yalnızca küresel bir yapay zekâ aracı olmaktan çıkarıp, Türkiye’deki kullanıcılar için doğrudan kullanılabilir bir hâle getiriyor.
NotebookLM’i benzer yapay zeka araçlarından ayıran en önemli özellik, yalnızca kullanıcının yüklediği kaynaklarla çalışması. Klasik yapay zeka uygulamaları internetteki çok sayıda farklı kaynaktan yanıt üretirken, bu durum zaman zaman hatalı veya doğrulanması zor bilgilerle sonuçlanabiliyor. NotebookLM ise yalnızca sisteme eklenen belgeleri temel alıyor ve verdiği yanıtların hangi bölümden alındığını dipnotlarla gösteriyor. Bu yaklaşım, özellikle öğrenciler, akademisyenler ve profesyoneller için güvenilir bir çalışma ortamı sunuyor. Bunun yanında bu yapı sayesinde kullanıcılar, kendi metinlerini ve notlarını temel alarak çalışabiliyor; böylece dış kaynaklı, doğrulanması zor bilgilerin önüne geçilebiliyor.
Uygulamanın en çok ilgi gören özelliklerinden biri de “Sesli Özetler” (Audio Overviews). Bu özellik sayesinde, uzun ve karmaşık metinler kısa sürede dinlenebilir bir formata dönüştürülebiliyor. İki yapay zeka anlatıcısının karşılıklı sohbeti şeklinde hazırlanan bu sesli özetler, konunun ana noktalarını sade bir dille aktarıyor. Böylece kullanıcılar, okumaya zaman ayıramadıkları belgeleri dinleyerek takip edebiliyor.
NotebookLM’in kullanımı oldukça pratik. Google hesabıyla giriş yaptıktan sonra PDF dosyaları, metin belgeleri veya web sitesi bağlantıları sisteme eklenebiliyor. Yapay zeka, bu içerikleri analiz ederek özetler hazırlıyor, önemli başlıkları öne çıkarıyor ve çalışma sırasında karşılaşılabilecek sorular için öneriler sunuyor. Kullanıcılar, yükledikleri belgelerle sohbet ederek aradıkları bilgilere kısa sürede ulaşabiliyor.
NotebookLM, yapay zekayı içerik üretmekten çok mevcut bilgiyi düzenlemek ve anlamayı kolaylaştırmak için kullanan bir araç olarak öne çıkıyor. Günümüzde bilgi kaynakları sayısız ve insanın zamanı sınırlı; NotebookLM, normalde tüketemeyeceğimiz bu kaynakları derleyerek kısa sürede daha fazla bilgiye ulaşmamızı sağlıyor. Ayrıca, kullanıcı kendi eklediği kaynaklar üzerinden çalışarak yalnızca kendi materyaline dayalı güvenilir yanıtlar alabiliyor.
